មគ្គុទ្ទេសក៍ពេញលេញ៖ របៀបទិញទំនិញនៅផ្សារទំនើបភ្នំពេញ

ការដើរទិញឥវ៉ាន់នៅផ្សារទំនើបបានក្លាយជាទម្លាប់ប្រចាំសប្តាហ៍សម្រាប់គ្រួសារក្រុងភ្នំពេញកាន់តែច្រើនឡើង។ ចាប់តាំងពីផ្សារទំនើប AEON Mall ដំបូងបង្អស់បានបើកដំណើរការនៅថ្ងៃទី៣០ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០១៤ (ប្រភព៖ Wikipedia)។ ទីផ្សារលក់រាយបែបទំនើបនៅរាជធានីបានពង្រីកខ្លួនយ៉ាងឆាប់រហ័ស ស្របពេលដែលសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជារក្សាបាននូវកំណើនជាមធ្យមប្រមាណ ៥ ភាគរយក្នុងមួយឆ្នាំក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយ តាមការវាយតម្លៃរបស់ World Bank។ ប៉ុន្តែសម្រាប់អ្នកទើបចាប់ផ្តើម ការដើរក្នុងផ្សារទំនើបធំៗដែលមានទំនិញរាប់ពាន់មុខ អាចជាបទពិសោធន៍ដ៏ស្មុគស្មាញមួយ។ មគ្គុទ្ទេសក៍នេះនឹងបង្ហាញអ្នកពីរបៀបទិញទំនិញនៅផ្សារទំនើបភ្នំពេញតាមជំហានម្តងមួយៗ ចាប់ពីការរៀបចំបញ្ជីទិញឥវ៉ាន់ រហូតដល់ការទូទាត់ប្រាក់តាមប្រព័ន្ធឌីជីថល និងការការពារសិទ្ធិអ្នកប្រើប្រាស់របស់អ្នក។

បើអ្នកកំពុងស្វែងរកទិដ្ឋភាពទូទៅនៃផ្សារទំនើបទាំងអស់ សូមអានបន្ថែមនៅ មគ្គុទេសក៍ដើរទិញឥវ៉ាន់ផ្សារទំនើបនៅភ្នំពេញ ដែលជាអត្ថបទមេនៃប្រធានបទនេះ។ អត្ថបទបច្ចុប្បន្ននេះផ្តោតជាក់លាក់លើ ដំណើរការទិញទំនិញ ដើម្បីឱ្យអ្នកអាចចំណេញពេលវេលា សន្សំប្រាក់ និងជៀសវាងកំហុសទូទៅ។

ប្រវត្តិ និងការវិវឌ្ឍនៃផ្សារទំនើបនៅភ្នំពេញ

មុនពេលផ្សារទំនើបបែបអន្តរជាតិចូលមកដល់ ប្រជាជនភ្នំពេញពឹងផ្អែកស្ទើរតែទាំងស្រុងលើផ្សារប្រពៃណីដូចជា ផ្សារធំថ្មី ផ្សារអូឫស្សី និងផ្សារទួលទំពូង។ ការផ្លាស់ប្តូរធំបានកើតឡើងនៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ២០១០ នៅពេលដែលវិនិយោគិនបរទេស និងក្រុមហ៊ុនក្នុងស្រុកចាប់ផ្តើមកសាងមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មទំនើប។ ការបើក AEON Mall នៅខណ្ឌចំការមន ក្នុងឆ្នាំ២០១៤ ត្រូវបានគេចាត់ទុកជាចំណុចរបត់ ព្រោះវាបាននាំយកម៉ូដែលផ្សារទំនើបទំហំធំ បែបម៉ាស៊ីនត្រជាក់ និងមានកន្លែងកម្សាន្តភ្ជាប់ជាមួយ។

ក្រោយមក AEON Mall ទីពីរនៅសែនសុខបានបើកនៅឆ្នាំ២០១៨ ហើយ AEON Mall ទីបីនៅមានជ័យបានបន្តពង្រីកវត្តមាននៅឆ្នាំ២០២៣ (ប្រភព៖ Wikipedia)។ ស្របគ្នានោះ បណ្តាញផ្សារទំនើបក្នុងស្រុកដូចជា Chip Mong, Lucky Supermarket, Thai Huot និង Makro បានបើកសាខាជាបន្តបន្ទាប់នៅតាមខណ្ឌផ្សេងៗ។ ការរីកលូតលាស់នេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីនិន្នាការទីក្រុងូបនីយកម្ម ដែលរបាយការណ៍របស់ Asian Development Bank បានកត់សម្គាល់ថា ចំនួនប្រជាជនរស់នៅទីក្រុងនៅកម្ពុជាបានកើនឡើងជាលំដាប់ក្នុងរយៈពេលពីរទសវត្សរ៍ចុងក្រោយ។

សព្វថ្ងៃនេះ ផ្សារទំនើបមិនមែនគ្រាន់តែជាកន្លែងលក់ទំនិញនោះទេ។ វាបានក្លាយជាទីកន្លែងជួបជុំសង្គម កន្លែងហូបចុក និងកម្សាន្តសម្រាប់គ្រួសារ។ ដើម្បីយល់ច្បាស់ពីទីតាំងនីមួយៗ អ្នកអាចមើល ទីតាំងផ្សារទំនើបទាំងអស់នៅភ្នំពេញ តាមខណ្ឌនីមួយៗ ដើម្បីជ្រើសរើសផ្សារដែលនៅជិតផ្ទះអ្នកបំផុត។

ការរៀបចំខ្លួនមុនពេលទៅទិញទំនិញ

ការទិញទំនិញដោយជោគជ័យចាប់ផ្តើមតាំងពីនៅផ្ទះ មុនពេលអ្នកជិះម៉ូតូ ឬឡានទៅផ្សារ។ ការរៀបចំល្អជួយឱ្យអ្នកជៀសវាងការទិញលើស ការភ្លេចទំនិញសំខាន់ និងការខ្ជះខ្ជាយពេលវេលា។ ខាងក្រោមនេះជាជំហានរៀបចំសំខាន់ៗ។

• រៀបបញ្ជីទិញឥវ៉ាន់៖ សរសេរទំនិញដែលត្រូវការ ហើយរៀបតាមប្រភេទ ដូចជា បន្លែ សាច់ ទឹកដោះ និងគ្រឿងសម្អាង។ វិធីនេះជួយឱ្យអ្នកដើរតាមផ្លូវក្នុងផ្សារដោយមិនវិលត្រឡប់ច្រើនដង។
• កំណត់ថវិកា៖ ដាក់ចំនួនទឹកប្រាក់កំណត់ច្បាស់លាស់ ដើម្បីគ្រប់គ្រងការចំណាយ។ National Bank of Cambodia កំណត់អត្រាប្តូរប្រាក់ផ្លូវការប្រមាណ ៤.១០០ រៀលក្នុងមួយដុល្លារ ដែលជួយឱ្យអ្នកគណនាតម្លៃបានងាយស្រួល។
• ត្រួតពិនិត្យកម្មវិធីបញ្ចុះតម្លៃ៖ ផ្សារទំនើបភាគច្រើនមានកម្មវិធីទូរស័ព្ទ ឬទំព័រ Facebook ដែលប្រកាសការបញ្ចុះតម្លៃប្រចាំសប្តាហ៍។
• យកថង់ប្រើឡើងវិញ៖ នេះជួយកាត់បន្ថយការប្រើថង់ប្លាស្ទិក ស្របតាមការលើកទឹកចិត្តរបស់រដ្ឋាភិបាលក្នុងការការពារបរិស្ថាន។

ពេលវេលាក៏សំខាន់ផងដែរ។ ការទៅទិញនៅព្រឹកថ្ងៃធ្វើការ ជាទូទៅមានមនុស្សតិច បន្លែ និងសាច់ស្រស់ៗ ហើយការឈរជួរនៅប្រអប់គិតលុយក៏លឿនជាងពេលចុងសប្តាហ៍។ បើអ្នកចង់ប្រៀបធៀបតម្លៃមុនពេលចេញដំណើរ សូមមើល តារាងតម្លៃទំនិញប្រចាំថ្ងៃនៅផ្សារទំនើបភ្នំពេញ ដែលធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពជាប្រចាំ។

ជំហានម្តងមួយៗនៃការទិញទំនិញនៅផ្សារទំនើប

នៅពេលអ្នកមកដល់ផ្សារ ដំណើរការទិញទំនិញអាចបែងចែកជាជំហានច្បាស់លាស់។ ការដើរតាមលំដាប់នេះធ្វើឱ្យបទពិសោធន៍របស់អ្នករលូន និងមានប្រសិទ្ធភាព។

1. យករទេះ ឬកញ្ច្រែង៖ ជ្រើសរើសរទេះធំសម្រាប់ការទិញច្រើន ឬកញ្ច្រែងតូចសម្រាប់ការទិញតិច។
2. ដើរផ្នែកទំនិញស្ងួតមុន៖ ចាប់ផ្តើមពីអង្ករ មី ប្រេង និងគ្រឿងកំប៉ុង ព្រោះវាមិនងាយខូច។
3. បន្លែ និងផ្លែឈើ៖ ជ្រើសរើសរបស់ស្រស់ៗ ហើយថ្លឹងទម្ងន់នៅកន្លែងកំណត់ប្រសិនបើផ្សារតម្រូវ។
4. ផ្នែកត្រជាក់ និងកក៖ យកសាច់ ត្រី ទឹកដោះ និងរបស់កកនៅជំហានចុងក្រោយ ដើម្បីរក្សាសីតុណ្ហភាព។
5. ត្រួតពិនិត្យបញ្ជី៖ មុនទៅប្រអប់គិតលុយ ពិនិត្យមើលថាតើអ្នកបានយកគ្រប់មុខទំនិញ ឬអត់។
6. ទូទាត់ប្រាក់៖ ជ្រើសរើសប្រអប់គិតលុយ ហើយរៀបចំមធ្យោបាយទូទាត់ឱ្យរួចជាស្រេច។

គន្លឹះមួយដែលអ្នកជំនាញលក់រាយតែងណែនាំ គឺកុំទៅទិញទំនិញពេលឃ្លាន។ ការសិក្សាផ្នែកអាកប្បកិរិយាអ្នកប្រើប្រាស់បានបង្ហាញម្តងហើយម្តងទៀតថា មនុស្សដែលឃ្លានមានទំនោរទិញអាហារច្រើនជាងតម្រូវការ។ ការញ៉ាំអ្វីបន្តិចមុនចេញពីផ្ទះ ជួយឱ្យអ្នកប្រកាន់ខ្ជាប់នឹងបញ្ជីដែលបានរៀបចំ។

របៀបអានស្លាក តម្លៃ និងវាយតម្លៃគុណភាពទំនិញ

ផ្សារទំនើបខុសពីផ្សារប្រពៃណីត្រង់ថា តម្លៃត្រូវបានបិទស្លាកច្បាស់លាស់ ហើយជាទូទៅមិនអាចតថ្លៃបានទេ។ ការដឹងពីរបៀបអានស្លាក ជួយឱ្យអ្នកសម្រេចចិត្តបានត្រឹមត្រូវ និងជៀសវាងការទិញរបស់ដែលជិតផុតកំណត់។

• កាលបរិច្ឆេទផុតកំណត់៖ ស្វែងរកពាក្យ “Best before” ឬ “Expiry” ជានិច្ច។ World Health Organization បានណែនាំថា ការពិនិត្យកាលបរិច្ឆេទ និងស្ថានភាពវេចខ្ចប់ ជាជំហានសំខាន់ក្នុងសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ។
• តម្លៃក្នុងមួយឯកតា៖ ស្លាកខ្លះបង្ហាញតម្លៃក្នុងមួយគីឡូ ឬមួយលីត្រ ដែលជួយឱ្យអ្នកប្រៀបធៀបរវាងម៉ាកផ្សេងៗ។
• ប្រភពដើម៖ ស្លាកជាច្រើនបញ្ជាក់ប្រទេសផលិត ដែលជួយអ្នកជ្រើសរើសរវាងទំនិញនាំចូល និងផលិតផលក្នុងស្រុក។
• សញ្ញាគុណភាព៖ ផលិតផលខ្លះមានសញ្ញាបញ្ជាក់ស្តង់ដារសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ ដែលអាចជាការធានាបន្ថែម។

ចំពោះបន្លែ និងផ្លែឈើ ការវាយតម្លៃដោយប្រើភ្នែក និងដៃនៅតែសំខាន់។ ជ្រើសរើសផ្លែឈើដែលមានសម្បកល្អ គ្មានស្នាមជាំ និងមានក្លិនធម្មជាតិ។ សម្រាប់សាច់ និងត្រី សូមកត់សម្គាល់ពណ៌ ភាពស្រស់ និងសីតុណ្ហភាពនៃកន្លែងតាំងលក់។ Food and Agriculture Organization បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ច្រវ៉ាក់ត្រជាក់ត្រឹមត្រូវ ជាកត្តាសំខាន់ក្នុងការរក្សាគុណភាពអាហារស្រស់។

មធ្យោបាយទូទាត់ប្រាក់ និងបច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល

ការទូទាត់ប្រាក់នៅផ្សារទំនើបភ្នំពេញបានវិវឌ្ឍយ៉ាងឆាប់រហ័សក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយ។ ក្រៅពីសាច់ប្រាក់ ឥឡូវនេះអតិថិជនអាចបង់ប្រាក់តាមកាត ឬតាមកម្មវិធីទូរស័ព្ទ។ National Bank of Cambodia បានដាក់ឱ្យដំណើរការប្រព័ន្ធទូទាត់ Bakong ជាផ្លូវការនៅឆ្នាំ២០២០ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកប្រើស្កេនកូដ QR ដើម្បីបង់ប្រាក់ភ្លាមៗ។

ការប្រើ QR Code កាន់តែពេញនិយមក្នុងចំណោមយុវវ័យ ព្រោះវាជួយកាត់បន្ថយការកាន់សាច់ប្រាក់។ ទោះជាយ៉ាងណា អ្នកគួររក្សាសាច់ប្រាក់បន្តិចជាប់ខ្លួនជានិច្ច សម្រាប់ករណីដែលប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតមានបញ្ហា។ សម្រាប់អ្នកដែលចូលចិត្តដើរទិញតាមមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មធំៗ សូមអាន ផ្សារទំនើប និងមជ្ឈមណ្ឌលទិញទំនិញនៅភ្នំពេញ ដើម្បីស្គាល់ជម្រើសបន្ថែម។

ការប្រៀបធៀបតម្លៃ និងគន្លឹះសន្សំប្រាក់

ផ្សារទំនើបនីមួយៗមានចំណុចខ្លាំងផ្សេងគ្នា។ ខ្លះល្អសម្រាប់ទំនិញនាំចូល ខ្លះទៀតមានតម្លៃសមរម្យសម្រាប់ផលិតផលក្នុងស្រុក។ ការយល់ដឹងពីភាពខុសគ្នានេះ ជួយឱ្យអ្នកសម្រេចចិត្តថាគួរទិញអ្វីនៅកន្លែងណា។

ដើម្បីសន្សំប្រាក់ឱ្យបានច្រើន សូមអនុវត្តគន្លឹះខាងក្រោម។ ការប្រៀបធៀបតម្លៃក្នុងមួយឯកតា ជារឿយៗបង្ហាញថា ការទិញកញ្ចប់ធំមានតម្លៃថោកជាងក្នុងមួយឯកតា ប៉ុន្តែវាសមតែប្រសិនបើអ្នកប្រើអស់មុនផុតកំណត់។ ការទិញផលិតផលតាមរដូវ ក៏ជួយកាត់បន្ថយការចំណាយ ព្រោះបន្លែ និងផ្លែឈើតាមរដូវមានតម្លៃទាបជាង។

• ប្រើកាតបង្គរពិន្ទុ ដើម្បីប្រមូលការបញ្ចុះតម្លៃរយៈពេលវែង។
• ទិញម៉ាករបស់ផ្សារ (house brand) ដែលជាទូទៅថោកជាងម៉ាកល្បីៗ។
• ប្រៀបធៀបតម្លៃជាមួយ មគ្គុទ្ទេសក៍ផ្សារទំនើប និងមជ្ឈមណ្ឌលទិញទំនិញ មុនពេលធ្វើការសម្រេចចិត្ត។
• ជៀសវាងការទិញដោយចិត្តរំជើបរំជួល ដោយប្រកាន់ខ្ជាប់នឹងបញ្ជីដែលបានរៀបចំ។

សិទ្ធិអ្នកប្រើប្រាស់ និងសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ

ការការពារសិទ្ធិអ្នកប្រើប្រាស់នៅកម្ពុជាបានរឹងមាំឡើងបន្ទាប់ពីច្បាប់ស្តីពីការការពារអ្នកប្រើប្រាស់ត្រូវបានប្រកាសឱ្យប្រើនៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៩។ ច្បាប់នេះកំណត់កាតព្វកិច្ចលើអ្នកលក់ ក្នុងការផ្តល់ព័ត៌មានត្រឹមត្រូវ និងហាមឃាត់ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្មបោកប្រាស់។ ក្នុងនាមជាអ្នកប្រើប្រាស់ អ្នកមានសិទ្ធិទាមទារវិក្កយបត្រ និងសិទ្ធិប្តឹងតវ៉ាប្រសិនបើទំនិញមានបញ្ហា។

ការរក្សាវិក្កយបត្របន្ទាប់ពីទិញ ជាទម្លាប់ដ៏ល្អមួយ។ វាជាភស្តុតាងសម្រាប់ការប្តូរ ឬសងវិញ ប្រសិនបើទំនិញខូច ឬផុតកំណត់។ ផ្សារទំនើបភាគច្រើនមានគោលការណ៍ប្តូរទំនិញក្នុងរយៈពេលកំណត់ ដែលអ្នកគួរសួរបុគ្គលិកឱ្យបានច្បាស់។

ផ្នែកសុវត្ថិភាពចំណីអាហារក៏សំខាន់មិនចាញ់គ្នាដែរ។ World Health Organization បានបង្ហាញគោលការណ៍សំខាន់ៗ ដូចជាការរក្សាអនាម័យ ការបំបែករបស់ឆៅ និងរបស់ឆ្អិន និងការរក្សាសីតុណ្ហភាពសមស្រប។ នៅពេលដឹកទំនិញត្រជាក់ពីផ្សារទៅផ្ទះ សូមប្រើថង់រក្សាសីតុណ្ហភាព ប្រសិនបើផ្លូវឆ្ងាយ ដើម្បីការពារការពុកផុយ។

ការទិញទំនិញតាមអ៊ីនធឺណិតក៏កំពុងពេញនិយមដែរ ដោយផ្សារទំនើបមួយចំនួនផ្តល់សេវាដឹកជញ្ជូនដល់ផ្ទះ។ ច្បាប់ស្តីពីពាណិជ្ជកម្មតាមប្រព័ន្ធអេឡិចត្រូនិក ដែលប្រកាសឱ្យប្រើនៅឆ្នាំ២០១៩ ផ្តល់ក្របខ័ណ្ឌច្បាប់សម្រាប់ការទិញលក់តាមអនឡាញ ដែលជួយបង្កើនទំនុកចិត្តរបស់អ្នកប្រើប្រាស់។

សំណួរដែលគេសួរញឹកញាប់ (FAQ)

តើខ្ញុំអាចតថ្លៃនៅផ្សារទំនើបបានទេ?

ជាទូទៅ ការតថ្លៃមិនអាចធ្វើបាននៅផ្សារទំនើបទេ ព្រោះតម្លៃត្រូវបានកំណត់ និងបិទស្លាកច្បាស់លាស់ រួចបញ្ចូលក្នុងប្រព័ន្ធកុំព្យូទ័ររួចហើយ។ នេះខុសពីផ្សារប្រពៃណីដែលការតថ្លៃជារឿងធម្មតា។ ទោះជាយ៉ាងណា អ្នកនៅតែអាចសន្សំប្រាក់បានតាមរយៈកម្មវិធីបញ្ចុះតម្លៃប្រចាំសប្តាហ៍ កាតបង្គរពិន្ទុ និងការទិញកញ្ចប់ធំ។ ការតាមដានការផ្សព្វផ្សាយតាមកម្មវិធីទូរស័ព្ទ ឬទំព័រ Facebook របស់ផ្សារ ជួយឱ្យអ្នកដឹងពីពេលដែលមានការបញ្ចុះតម្លៃលើផលិតផលដែលអ្នកត្រូវការ។ ដូច្នេះ ទោះបីមិនអាចតថ្លៃក៏ដោយ ការរៀបចំល្អនៅតែជួយឱ្យអ្នកចំណេញ។

តើពេលណាជាពេលល្អបំផុតសម្រាប់ការទៅទិញទំនិញ?

ពេលព្រឹកនៃថ្ងៃធ្វើការ ជាទូទៅជាពេលល្អបំផុត ព្រោះមនុស្សតិច បន្លែ និងសាច់ស្រស់ៗ ហើយការឈរជួរនៅប្រអប់គិតលុយលឿនជាង។ ការទៅទិញនៅចុងសប្តាហ៍ ឬពេលល្ងាចបន្ទាប់ពីម៉ោងធ្វើការ ជារឿយៗមានមនុស្សច្រើនណែន ដែលធ្វើឱ្យដំណើរការទិញយឺត។ ប្រសិនបើអ្នករវល់ ការទៅទិញនៅពេលផ្សារទើបបើកទ្វារ ឬជិតពេលបិទ ក៏ជាជម្រើសល្អដែរ។ បន្ថែមពីនេះ ផលិតផលស្រស់ៗដូចជា នំបុ័ង និងបន្លែ ច្រើនត្រូវបានបំពេញឡើងវិញនៅពេលព្រឹក ដែលធានាគុណភាពល្អជាង។

តើខ្ញុំគួរបង់ប្រាក់ដោយសាច់ប្រាក់ ឬតាមឌីជីថល?

ជម្រើសនេះអាស្រ័យលើភាពងាយស្រួលរបស់អ្នក។ ការទូទាត់តាមឌីជីថលដូចជា Bakong, ABA ឬ Wing គឺលឿន មិនបាច់កាន់សាច់ប្រាក់ច្រើន ហើយកាន់តែពេញនិយម។ National Bank of Cambodia បានដាក់ឱ្យដំណើរការ Bakong នៅឆ្នាំ២០២០ ដែលធ្វើឱ្យការស្កេន QR ក្លាយជារឿងធម្មតា។ ប៉ុន្តែការកាន់សាច់ប្រាក់បន្តិចជាប់ខ្លួន នៅតែជាការប្រុងប្រយ័ត្នល្អ សម្រាប់ករណីដែលអ៊ីនធឺណិតមានបញ្ហា ឬប្រអប់គិតលុយខ្លះមិនមានម៉ាស៊ីនកាត។ ការមានជម្រើសច្រើនជួយឱ្យអ្នកមិនជាប់គាំងពេលទូទាត់។

តើខ្ញុំធ្វើដូចម្តេចបើទំនិញដែលទិញមានបញ្ហា?

ប្រសិនបើទំនិញដែលអ្នកទិញខូច ផុតកំណត់ ឬមិនត្រឹមត្រូវ អ្នកមានសិទ្ធិត្រឡប់ទៅផ្សារវិញ ដោយយកវិក្កយបត្រជាមួយ។ ច្បាប់ស្តីពីការការពារអ្នកប្រើប្រាស់ ឆ្នាំ២០១៩ ការពារសិទ្ធិរបស់អ្នកក្នុងការទាមទារការប្តូរ ឬសងវិញ។ នេះជាមូលហេតុដែលការរក្សាវិក្កយបត្របន្ទាប់ពីទិញ មានសារៈសំខាន់ខ្លាំង។ ផ្សារទំនើបភាគច្រើនមានបញ្ជរសេវាអតិថិជន ដែលអ្នកអាចទៅប្តឹងតវ៉ា។ បើបញ្ហាមិនត្រូវបានដោះស្រាយ អ្នកអាចទាក់ទងស្ថាប័នការពារអ្នកប្រើប្រាស់ដែលពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីស្នើសុំជំនួយបន្ថែម។

តើផ្សារទំនើបណាមួយល្អបំផុតសម្រាប់ការទិញទំនិញនាំចូល?

សម្រាប់ផលិតផលនាំចូលពីបស្ចិមប្រទេស ឬប្រទេសថៃ ផ្សារដូចជា Thai Huot និង AEON Mall ជារឿយៗមានជម្រើសច្រើនជាងគេ។ ផ្សារទាំងនេះផ្គត់ផ្គង់គ្រឿងផ្សំសម្រាប់ម្ហូបអន្តរជាតិ ឈីស នំ និងភេសជ្ជៈនាំចូល។ ប៉ុន្តែ ការទិញទំនិញនាំចូលជាទូទៅមានតម្លៃខ្ពស់ជាងផលិតផលក្នុងស្រុក ដោយសារពន្ធ និងថ្លៃដឹកជញ្ជូន។ ប្រសិនបើអ្នកស្វែងរកតម្លៃសមរម្យ សម្រាប់ទំនិញប្រើប្រចាំថ្ងៃ ផ្សារក្នុងស្រុកដូចជា Chip Mong និង Lucky Supermarket អាចជាជម្រើសល្អជាង។ ការប្រៀបធៀបតម្លៃរវាងផ្សារនីមួយៗ ជួយឱ្យអ្នកសម្រេចចិត្តបានសមស្របនឹងថវិកា។

តើខ្ញុំគួរយកកូនទៅផ្សារទំនើបទេ?

ផ្សារទំនើបធំៗដូចជា AEON Mall ត្រូវបានរចនាឡើងសម្រាប់គ្រួសារ ដោយមានកន្លែងលេងកុមារ បន្ទប់ប្តូរកម្រាលកុមារ និងតំបន់ហូបចុក។ ការនាំកូនទៅអាចជាសកម្មភាពកម្សាន្តគ្រួសារដ៏ល្អ។ ទោះជាយ៉ាងណា ការទិញទំនិញជាមួយកុមារតូចៗ អាចធ្វើឱ្យអ្នកវង្វេងពីបញ្ជី និងទិញរបស់បន្ថែម។ ប្រសិនបើគោលដៅសំខាន់របស់អ្នកគឺការទិញឱ្យបានលឿន និងតាមថវិកា ការទៅម្នាក់ឯង ឬជាមួយមនុស្សពេញវ័យ អាចមានប្រសិទ្ធភាពជាង។ ការរៀបចំជាមុនពីពេលវេលា និងគោលដៅ ជួយឱ្យអ្នកសម្រេចចិត្តបានសមរម្យ។

តើការទិញកញ្ចប់ធំតែងតែជួយសន្សំប្រាក់ឬ?

មិនមែនជានិច្ចទេ។ ការទិញកញ្ចប់ធំ ជារឿយៗមានតម្លៃថោកជាងក្នុងមួយឯកតា ប៉ុន្តែវាសន្សំប្រាក់ពិតប្រាកដ លុះត្រាតែអ្នកប្រើអស់មុនពេលផុតកំណត់។ ប្រសិនបើអ្នកទិញច្រើនពេក ហើយរបស់ខូចមុនពេលប្រើ នោះអ្នកបាត់បង់ប្រាក់ផ្ទុយទៅវិញ។ ការគណនាតម្លៃក្នុងមួយឯកតា ដែលបង្ហាញនៅលើស្លាក ជួយឱ្យអ្នកប្រៀបធៀបបានត្រឹមត្រូវ។ សម្រាប់ផលិតផលដែលប្រើញឹកញាប់ និងមិនងាយខូចដូចជា ក្រដាសអនាម័យ ឬសាប៊ូ ការទិញកញ្ចប់ធំជាជម្រើសល្អ។ ប៉ុន្តែសម្រាប់អាហារស្រស់ ការទិញតាមតម្រូវការជាក់ស្តែងវិញ ទើបជួយជៀសវាងការខ្ជះខ្ជាយ។

តើខ្ញុំអាចទិញទំនិញផ្សារទំនើបតាមអនឡាញបានទេ?

បាន។ ផ្សារទំនើបជាច្រើននៅភ្នំពេញ ផ្តល់សេវាទិញតាមអនឡាញ និងដឹកជញ្ជូនដល់ផ្ទះ តាមរយៈកម្មវិធីទូរស័ព្ទ ឬវេទិកាដឹកជញ្ជូនអាហារ។ ច្បាប់ស្តីពីពាណិជ្ជកម្មតាមប្រព័ន្ធអេឡិចត្រូនិក ឆ្នាំ២០១៩ ផ្តល់ក្របខ័ណ្ឌច្បាប់ដែលការពារសិទ្ធិអ្នកទិញតាមអនឡាញ។ ការទិញតាមអនឡាញសមស្របសម្រាប់អ្នករវល់ ឬអ្នកដែលមិនមានមធ្យោបាយធ្វើដំណើរ។ ប៉ុន្តែ អ្នកគួរពិនិត្យគុណភាពទំនិញនៅពេលទទួល និងរក្សាវិក្កយបត្រ ដើម្បីការពារសិទ្ធិរបស់អ្នក។ សម្រាប់អាហារស្រស់ ការជ្រើសរើសផ្សារដែលមានកេរ្តិ៍ឈ្មោះល្អ ជួយធានាគុណភាព។

ការប្រៀបធៀបផ្សារទំនើបធំៗនៅទីក្រុងភ្នំពេញ

ទីក្រុងភ្នំពេញមានបណ្តាញផ្សារទំនើបជាច្រើនដែលមានគោលដៅអតិថិជនខុសៗគ្នា ដូច្នេះការជ្រើសរើសផ្សារដែលត្រូវនឹងតម្រូវការ និងថវិការបស់អ្នកគឺសំខាន់ណាស់។ ផ្សារ Lucky Supermarket ដែលបើកដំណើរការតាំងពីឆ្នាំ១៩៩៥ ត្រូវបានគេចាត់ទុកជាបណ្តាញចាស់ជាងគេ ដោយផ្តោតលើទំនិញនាំចូលពីបស្ចិមប្រទេស និងមានសាខាជាង២០នៅទូទាំងប្រទេស។ ផ្ទុយទៅវិញ ផ្សារ AEON MaxValu និងផ្សារក្នុង AEON Mall (ដែលបើក AEON 1 នៅឆ្នាំ២០១៤ និង AEON 3 នៅឆ្នាំ២០២៣) ផ្តោតលើទំនិញជប៉ុន និងផលិតផលស្រស់ដែលមានស្តង់ដារខ្ពស់។

សម្រាប់អ្នកដែលចង់សន្សំ ផ្សារ Makro Cambodia ដែលបើកនៅឆ្នាំ២០២២ ផ្តល់ការលក់ដុំក្នុងបរិមាណច្រើនក្នុងតម្លៃថោក ខណៈ Chip Mong Supermarket ដែលជាបណ្តាញក្នុងស្រុក ផ្តោតលើតុល្យភាពរវាងតម្លៃ និងផលិតផលក្នុងស្រុក។ ផ្សារ Thai Huot វិញ ល្បីខាងគ្រឿងផ្សំម្ហូបបារាំង និងអឺរ៉ុប។ យោងតាម Euromonitor International ឆ្នាំ២០២៤ ទីផ្សារលក់រាយប្រភេទទំនើបនៅកម្ពុជាបានកើនឡើងជាមធ្យម៨ភាគរយក្នុងមួយឆ្នាំ ដែលជំរុញដោយវណ្ណៈកណ្តាលដែលកំពុងពង្រីកនៅភ្នំពេញ។

ការយល់ដឹងពីលក្ខណៈពិសេសនៃផ្សារនីមួយៗ អនុញ្ញាតឱ្យអ្នកបែងចែកការទិញ ដោយទិញផលិតផលស្រស់នៅ AEON ទិញគ្រឿងសម្ភារៈប្រើប្រាស់ច្រើននៅ Makro និងទិញទំនិញនាំចូលជាក់លាក់នៅ Lucky ដើម្បីទទួលបានតម្លៃ និងគុណភាពល្អបំផុតពីផ្សារនីមួយៗ។

ការទិញគ្រឿងទេសតាមអនឡាញ និងសេវាដឹកជញ្ជូនដល់ផ្ទះ

ការទិញគ្រឿងទេសតាមអនឡាញកំពុងពេញនិយមយ៉ាងខ្លាំងនៅភ្នំពេញ ជាពិសេសក្រោយពេលជំងឺរាតត្បាតកូវីដ១៩។ កម្មវិធីដូចជា Nham24, Grab Mart, foodpanda (pandamart) និងសេវាអនឡាញផ្ទាល់របស់ AEON ផ្តល់ឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់នូវលទ្ធភាពកម្ម៉ង់គ្រឿងទេសពីផ្ទះ។ ដើម្បីប្រើប្រាស់ប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព សូមអនុវត្តតាមជំហានទាំងនេះ៖

1. ទាញយកកម្មវិធី ហើយចុះឈ្មោះដោយប្រើលេខទូរស័ព្ទ និងបញ្ចូលអាសយដ្ឋានឱ្យបានច្បាស់លាស់រួមទាំងចំណុចសម្គាល់។
2. ប្រៀបធៀបតម្លៃផលិតផលដូចគ្នារវាងកម្មវិធីផ្សេងៗ ព្រោះតម្លៃអាចខុសគ្នាពី៥ទៅ១៥ភាគរយ។
3. ពិនិត្យថ្លៃដឹកជញ្ជូន និងតម្លៃកម្ម៉ង់អប្បបរមា មុនពេលបញ្ជាក់ការទិញ។
4. ជ្រើសរើសម៉ោងដឹកជញ្ជូនក្នុងពេលមិនមមាញឹក ដើម្បីជៀសវាងការពន្យារពេល។
5. ពិនិត្យទំនិញនៅពេលទទួល ជាពិសេសផលិតផលស្រស់ និងកាលបរិច្ឆេទផុតកំណត់។

យោងតាមរបាយការណ៍របស់ធនាគារពិភពលោក ឆ្នាំ២០២៥ អត្រាប្រើប្រាស់អ៊ីនធឺណិតនៅកម្ពុជាបានកើនដល់ជាង៦០ភាគរយនៃប្រជាជន ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់ការរីកចម្រើននៃពាណិជ្ជកម្មអេឡិចត្រូនិក។ ទោះជាយ៉ាងណា ការទិញតាមអនឡាញមានគុណវិបត្តិមួយចំនួន ដូចជាអ្នកមិនអាចពិនិត្យគុណភាពផលិតផលស្រស់ដោយផ្ទាល់ ហើយថ្លៃដឹកជញ្ជូនជាធម្មតាស្ថិតនៅចន្លោះ៤០០០ទៅ៨០០០រៀលក្នុងមួយដង។ សម្រាប់ការទិញច្រើនលើសពី១០ដុល្លារ កម្មវិធីភាគច្រើនផ្តល់ការដឹកជញ្ជូនឥតគិតថ្លៃ ដែលធ្វើឱ្យវាមានតម្លៃសមរម្យសម្រាប់ការទិញប្រចាំសប្តាហ៍។ ការប្រើប្រាស់សេវាទាំងនេះ សន្សំពេលវេលា ប៉ុន្តែទាមទារឱ្យអ្នកថ្លឹងថ្លែងរវាងភាពងាយស្រួល និងការគ្រប់គ្រងគុណភាពដោយផ្ទាល់។

កំហុសទូទៅរបស់អ្នកទិញទំនិញ និងវិធីជៀសវាង

សូម្បីតែអ្នកទិញទំនិញដែលមានបទពិសោធន៍ ក៏តែងតែធ្វើកំហុសដែលធ្វើឱ្យចំណាយលុយលើស ឬទទួលបានទំនិញគុណភាពទាប។ ការដឹងពីកំហុសទាំងនេះ ជួយឱ្យអ្នកជៀសវាងបាន និងទិញទំនិញកាន់តែឆ្លាតវៃ៖

• ទៅទិញពេលឃ្លាន៖ ការសិក្សាជាច្រើនបង្ហាញថា អ្នកទិញពេលឃ្លានចំណាយច្រើនជាងធម្មតា ដោយសារទិញអាហារដែលមិនបានគ្រោងទុក។ ត្រូវញ៉ាំអ្វីបន្តិចមុនទៅផ្សារ។
• មិនមានបញ្ជីទិញ៖ ការទៅផ្សារដោយគ្មានបញ្ជី នាំឱ្យទិញតាមអារម្មណ៍។ រៀបចំបញ្ជីជាមុនតែងតែកាត់បន្ថយការចំណាយ។
• ទិញតែម៉ាកល្បីៗ៖ ផលិតផលម៉ាករបស់ផ្សារ (private label) ជាញឹកញាប់មានគុណភាពស្រដៀងគ្នា ប៉ុន្តែថោកជាង២០ទៅ៣០ភាគរយ។
• មិនពិនិត្យកាលបរិច្ឆេទផុតកំណត់៖ ផលិតផលដែលដាក់ខាងមុខធ្នើរ ច្រើនតែជិតផុតកំណត់ជាងផលិតផលដែលដាក់ខាងក្រោយ។
• ភ្លេចគណនាតម្លៃក្នុងមួយឯកតា៖ ការទិញកញ្ចប់ធំមិនតែងតែថោកជាងនោះទេ។ ត្រូវគណនាតម្លៃក្នុងមួយក្រាម ឬមួយលីត្រ។

កំហុសមួយទៀតដែលអ្នកភ្នំពេញតែងជួបប្រទះ គឺការមិនយកចិត្តទុកដាក់លើការប្រែប្រួលអត្រាប្តូរប្រាក់រវាងរៀល និងដុល្លារ។ ដោយសារសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាប្រើប្រាស់ប្រាក់ពីរប្រភេទ យោងតាមធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ឆ្នាំ២០២៥ អត្រាប្តូរប្រាក់មានស្ថេរភាពនៅប្រហែល៤១០០រៀលក្នុងមួយដុល្លារ ប៉ុន្តែផ្សារខ្លះប្រើអត្រា៤០០០រៀល ដែលធ្វើឱ្យអ្នកបាត់បង់ប្រាក់អាប់ដោយមិនដឹងខ្លួន។ ការគណនាឱ្យបានត្រឹមត្រូវ និងការទាមទារប្រាក់អាប់ជារៀលឱ្យបានពេញលេញ ជួយការពារផលប្រយោជន៍របស់អ្នក។ ការអនុវត្តទម្លាប់ត្រួតពិនិត្យបង្កាន់ដៃរាល់ពេលទិញ ក៏ជាវិធីសាមញ្ញមួយដើម្បីចាប់កំហុសក្នុងការគិតលុយផងដែរ។

កម្មវិធីសមាជិកភាព និងពិន្ទុរង្វាន់៖ យុទ្ធសាស្ត្ររបស់អ្នកជំនាញ

អ្នកទិញទំនិញដែលមានបទពិសោធន៍នៅភ្នំពេញ ប្រើប្រាស់កម្មវិធីសមាជិកភាពដើម្បីសន្សំប្រាក់ក្នុងរយៈពេលវែង។ ផ្សារទំនើបធំៗភាគច្រើនមានកម្មវិធីភក្ដីភាពផ្ទាល់ខ្លួន ដូចជា AEON Member ដែលផ្តល់ពិន្ទុរាល់ការទិញ និងបណ្ណ Lucky Member ដែលផ្តល់ការបញ្ចុះតម្លៃពិសេសសម្រាប់សមាជិក។ ការប្រមូលពិន្ទុទាំងនេះ អាចបំប្លែងទៅជាប័ណ្ណបញ្ចុះតម្លៃ ឬទំនិញឥតគិតថ្លៃ។

ដើម្បីទាញយកអត្ថប្រយោជន៍អតិបរមា អ្នកជំនាញណែនាំឱ្យធ្វើដូចខាងក្រោម។ ទីមួយ ចុះឈ្មោះជាសមាជិកគ្រប់ផ្សារដែលអ្នកទៅញឹកញាប់ ព្រោះការចុះឈ្មោះភាគច្រើនឥតគិតថ្លៃ។ ទីពីរ ផ្គូផ្គងការទិញធំៗជាមួយយុទ្ធនាការផ្តល់ពិន្ទុទ្វេដង (double points) ដែលផ្សារតែងរៀបចំនៅចុងសប្តាហ៍ ឬថ្ងៃបុណ្យជាតិ។ ទីបី ភ្ជាប់បណ្ណឥណទាន ឬកាបូបអេឡិចត្រូនិកដែលផ្តល់ការសងប្រាក់ត្រឡប់ (cashback) ជាមួយការទិញនៅផ្សារ ដើម្បីបង្កើនការសន្សំ។

យោងតាមការវិភាគរបស់ Euromonitor International ឆ្នាំ២០២៤ កម្មវិធីភក្ដីភាពអាចជួយអតិថិជនសន្សំជាមធ្យម៣ទៅ៥ភាគរយនៃការចំណាយប្រចាំឆ្នាំ ប្រសិនបើប្រើប្រាស់ត្រឹមត្រូវ។ សម្រាប់គ្រួសារដែលចំណាយ៥០០ដុល្លារក្នុងមួយខែលើគ្រឿងទេស នេះមានន័យថាសន្សំបានពី១៨០ទៅ៣០០ដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំ។ ទោះជាយ៉ាងណា អ្នកត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នកុំឱ្យកម្មវិធីពិន្ទុទាំងនេះល្បួងឱ្យអ្នកទិញលើសពីតម្រូវការ ព្រោះការទិញរបស់មិនចាំបាច់ដើម្បីយកពិន្ទុ គឺផ្ទុយពីគោលដៅសន្សំប្រាក់។ យុទ្ធសាស្ត្រដ៏ឆ្លាតវៃ គឺប្រើពិន្ទុជាប្រាក់រង្វាន់បន្ថែម មិនមែនជាហេតុផលក្នុងការទិញនោះទេ។

ករណីសិក្សាជាក់ស្តែង៖ ផែនការទិញគ្រឿងទេសប្រចាំសប្តាហ៍សម្រាប់គ្រួសារ៤នាក់

ដើម្បីបង្ហាញពីការអនុវត្តជាក់ស្តែង សូមពិចារណាករណីសិក្សារបស់គ្រួសារមួយដែលមានសមាជិក៤នាក់រស់នៅខណ្ឌទួលគោក ដែលមានថវិកា៦០ដុល្លារសម្រាប់គ្រឿងទេសប្រចាំសប្តាហ៍។ គ្រួសារនេះបែងចែកការទិញតាមយុទ្ធសាស្ត្រ ដោយទិញបន្លែ និងផ្លែឈើស្រស់នៅផ្សារទំនើបធម្មតាសម្រាប់តម្លៃថោក និងទិញផលិតផលកែច្នៃ និងគ្រឿងសម្ភារៈនៅផ្សារទំនើប។

តាមរយៈការប្រកាន់ខ្ជាប់នូវបញ្ជីទិញ និងការទិញផលិតផលម៉ាករបស់ផ្សារសម្រាប់សម្ភារៈប្រើប្រាស់ គ្រួសារនេះកាត់បន្ថយការចំណាយបានប្រហែល៨ដុល្លារក្នុងមួយសប្តាហ៍ ធៀបនឹងពេលដែលពួកគេទិញតាមអារម្មណ៍។ ក្នុងមួយឆ្នាំ នេះស្មើនឹងការសន្សំជាង៤០០ដុល្លារ។ យោងតាមអង្គភាពជាតិស្ថិតិ (NIS) ឆ្នាំ២០២៤ ការចំណាយលើអាហារ និងភេសជ្ជៈឥតមានជាតិស្រវឹង កាន់កាប់ប្រមាណ៣០ភាគរយនៃការចំណាយសរុបរបស់គ្រួសារនៅទីក្រុង ដែលធ្វើឱ្យការគ្រប់គ្រងថវិកាគ្រឿងទេសមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងសម្រាប់ស្ថិរភាពហិរញ្ញវត្ថុគ្រួសារ។ ករណីសិក្សានេះបង្ហាញថា ការរៀបចំផែនការ និងវិន័យក្នុងការទិញ មិនត្រឹមតែគ្រប់គ្រងថវិកាប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែថែមទាំងបង្កើតការសន្សំយ៉ាងសំខាន់ក្នុងរយៈពេលវែងផងដែរ។

ការវិភាគទិន្នន័យ៖ និន្នាការតម្លៃ និងការចំណាយលើគ្រឿងទេសនៅភ្នំពេញ

ការយល់ដឹងពីនិន្នាការតម្លៃ ជួយឱ្យអ្នកទិញទំនិញធ្វើការសម្រេចចិត្តកាន់តែប្រសើរ និងគ្រោងថវិកាបានត្រឹមត្រូវ។ យោងតាមធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា ឆ្នាំ២០២៥ អត្រាអតិផរណាសម្រាប់ផ្នែកអាហារនៅកម្ពុជាបានកើនឡើងជាមធ្យមប្រហែល៣ភាគរយក្នុងមួយឆ្នាំ ដែលមានន័យថាតម្លៃគ្រឿងទេសកើនបន្តិចម្តងៗ ហើយការទិញដ៏ឆ្លាតវៃកាន់តែមានសារៈសំខាន់។

ការវិភាគទិន្នន័យបង្ហាញនិន្នាការសំខាន់ៗមួយចំនួនដែលអ្នកទិញគួរយល់ដឹង។ ទីមួយ តម្លៃផលិតផលស្រស់ដូចជាបន្លែ និងផ្លែឈើ ប្រែប្រួលតាមរដូវកាល ដោយឡើងថ្លៃក្នុងរដូវវស្សា និងថោកក្នុងរដូវប្រាំង។ ទីពីរ ផលិតផលនាំចូលរងឥទ្ធិពលពីអត្រាប្តូរប្រាក់ និងថ្លៃដឹកជញ្ជូនអន្តរជាតិ ដែលធ្វើឱ្យតម្លៃប្រែប្រួលញឹកញាប់ជាងផលិតផលក្នុងស្រុក។ ទីបី ផ្សារទំនើបតែងតែមានការបញ្ចុះតម្លៃតាមវដ្ត ដែលជាធម្មតាកើតឡើងនៅចុងសប្តាហ៍ និងពេលជិតបុណ្យចូលឆ្នាំខ្មែរ និងបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ។

យោងតាមធនាគារពិភពលោក ឆ្នាំ២០២៥ កំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាត្រូវបានព្យាករណ៍នៅប្រហែល៦ភាគរយ ដែលជំរុញតម្រូវការប្រើប្រាស់ និងការពង្រីកផ្សារទំនើប។ សម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់ នេះមានន័យថាមានជម្រើសកាន់តែច្រើន ប៉ុន្តែក៏ទាមទារការប្រុងប្រយ័ត្នកាន់តែខ្លាំងក្នុងការតាមដានតម្លៃ។ ការកត់ត្រាតម្លៃផលិតផលដែលអ្នកទិញញឹកញាប់ ហើយប្រៀបធៀបក្នុងរយៈពេលពីរទៅបីខែ អនុញ្ញាតឱ្យអ្នកស្គាល់តម្លៃ “ធម្មតា” និងស្គាល់ការបញ្ចុះតម្លៃពិតប្រាកដ ផ្ទុយពីការផ្សព្វផ្សាយដែលគ្រាន់តែបង្ហាញពីការសន្សំ។ ការប្រើទិន្នន័យដើម្បីណែនាំការសម្រេចចិត្ត គឺជាជំហានពីការទិញតាមអារម្មណ៍ ឆ្ពោះទៅរកការទិញប្រកបដោយយុទ្ធសាស្ត្រ។

របៀបជ្រើសរើសផ្លែឈើ បន្លែ និងសាច់ស្រស់ឱ្យបានត្រឹមត្រូវ

ការវាយតម្លៃភាពស្រស់នៃទំនិញនៅផ្នែកម្ហូបស្រស់ (fresh section) ត្រូវការជំនាញពិសេសខុសពីការទិញទំនិញកំប៉ុង។ សម្រាប់ផ្លែឈើដូចជាស្វាយ និងម៉ាន់គូត ចូរប្រើវិធីចុចថ្នមៗដោយម្រាមដៃ បើវាទន់ស្មើគ្នាមានន័យថាទុំល្មម តែបើមានកន្លែងទន់ខ្លាំងជាក់លាក់នោះជាសញ្ញានៃការរលួយខាងក្នុង។ យោងតាមអង្គការ FAO ឆ្នាំ ២០២៥ កម្ពុជាបាត់បង់ផលិតផលកសិកម្មស្រស់ប្រមាណ ៣០ ភាគរយ ដោយសារការដោះស្រាយក្រោយប្រមូលផល មិនត្រឹមត្រូវ ដែលធ្វើឱ្យអ្នកទិញត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នជាងមុន។

ចំពោះបន្លែស្លឹកដូចជាស្ពៃ និងសាឡាដ ចូរពិនិត្យគល់ដើម បើគល់ស្រស់សើម និងមិនមានពណ៌ត្នោតមានន័យថាទើបបេះថ្មីៗ។ បន្លែដែលដាក់ក្នុងទូបាញ់ទឹក (misting) មើលទៅស្រស់ ប៉ុន្តែទឹកអាចលាក់សញ្ញាស្រពោន ដូច្នេះត្រូវលើកវាឡើងពិនិត្យក្រោម។

• សាច់គោស្រស់៖ ពណ៌ក្រហមភ្លឺ បើប្រែទៅត្នោតខ្មៅ ឬមានពពុះ មានន័យថាទុកយូរ។
• សាច់មាន់៖ ស្បែកមិនស្អិត គ្មានក្លិនជូរ ហើយត្រូវពិនិត្យកាលបរិច្ឆេទ ដែលបោះពុម្ពលើខ្ចប់។
• ត្រី៖ ភ្នែកថ្លាមិនលិច ស្រកាក្រហម និងសាច់រឹងពេលចុច។

នៅផ្សារទំនើបធំៗដូចជា Aeon Mall និង Chip Mong Supermarket ផ្នែកសាច់ និងត្រី ភាគច្រើនមានបុគ្គលិកជំនាញដែលអាចកាត់ និងស្ទង់ទម្ងន់តាមតម្រូវការ។ យោងតាមរបាយការណ៍របស់ Euromonitor International ឆ្នាំ ២០២៥ ការលក់ម្ហូបស្រស់ក្នុងផ្សារទំនើបទីក្រុងភ្នំពេញ កើនឡើង ១២ ភាគរយ ក្នុងមួយឆ្នាំ ដោយសារអ្នកប្រើប្រាស់ទុកចិត្តលើខ្សែសង្វាក់ត្រជាក់ច្រើនជាងផ្សារទំនៀមទម្លាប់។ គន្លឹះជាក់ស្តែងគឺ ត្រូវទិញម្ហូបស្រស់ជាចុងក្រោយក្នុងដំណើរទិញ ដើម្បីកាត់បន្ថយរយៈពេលដែលវានៅក្រៅសីតុណ្ហភាពត្រជាក់ ហើយតែងតែយកម្ហូបទាំងនោះត្រឡប់ផ្ទះក្នុងរយៈពេលក្រោម ៦០ នាទីដើម្បីការពារគុណភាព។

ចិត្តវិទ្យានៃការរៀបចំទំនិញ និងល្បិចទីផ្សារក្នុងផ្សារទំនើប

ផ្សារទំនើបមិនរៀបចំទំនិញដោយចៃដន្យទេ។ រាល់ទីតាំងធ្នើ មានគោលបំណងជំរុញឱ្យអ្នកចំណាយច្រើនជាងផែនការ។ ការយល់ដឹងពីល្បិចទាំងនេះ ជួយឱ្យអ្នកក្លាយជាអ្នកទិញឆ្លាតវៃ។ យោងតាមការសិក្សារបស់ Journal of Retailing ឆ្នាំ ២០២៤ ទំនិញដែលដាក់នៅកម្រិតកែវភ្នែក (eye level) មានអត្រាលក់ខ្ពស់ជាងទំនិញដាក់ធ្នើខាងក្រោម ៣៥ ភាគរយ ហើយម៉ាកថ្លៃៗតែងត្រូវដាក់ត្រង់កម្រិតនេះ។

ល្បិចទូទៅដែលប្រើនៅផ្សារទំនើបភ្នំពេញ រួមមាន៖

• ការដាក់នំប៉័ង និងផ្នែកដុតនំនៅខាងក្នុង ដើម្បីឱ្យក្លិនក្រអូបទាក់ទាញ និងបង្កើនការទិញតាមអារម្មណ៍។
• ការដាក់ផលិតផលទឹកដោះគោ និងស៊ុត ដែលជាតម្រូវការចាំបាច់ នៅខាងក្នុងបំផុត ដើម្បីបង្ខំឱ្យអ្នកដើរកាត់ធ្នើជាច្រើន។
• ការប្រើតន្ត្រីយឺតៗ ដែលធ្វើឱ្យអ្នកដើរយឺត និងចំណាយពេលច្រើនជាង។
• ការដាក់ស្ករ និងសូកូឡានៅជិតកន្លែងគិតលុយ (checkout) ដើម្បីជំរុញការទិញនាទីចុងក្រោយ។

ស្លាកតម្លៃ “ផ្សព្វផ្សាយ” ក៏ជាល្បិចមួយដែរ។ ការសិក្សារបស់ Nielsen IQ ឆ្នាំ ២០២៥ បានបង្ហាញថា ៦៨ ភាគរយ នៃអ្នកទិញ ជឿថាទំនិញដែលមានស្លាកពណ៌លឿង ឬក្រហម ថោកជាង ទោះបីតម្លៃពិតមិនបានបញ្ចុះក៏ដោយ។ ល្បិច “ទិញ ១ ថែម ១” ច្រើនតែបង្ខំឱ្យអ្នកទិញច្រើនជាងតម្រូវការ។ ដើម្បីការពារខ្លួន ចូរកំណត់បញ្ជីទិញជាមុន ប្រើម៉ាស៊ីនគិតលេខលើទូរស័ព្ទដើម្បីប្រៀបធៀបតម្លៃក្នុងមួយឯកតា (តម្លៃក្នុងមួយគីឡូ ឬមួយលីត្រ) និងជៀសវាងការទិញពេលឃ្លាន ព្រោះការសិក្សារបស់ University of Minnesota ឆ្នាំ ២០២៤ បានរកឃើញថា អ្នកទិញពេលឃ្លានចំណាយលើស ៦៤ ភាគរយ លើទំនិញដែលមិនមែនជាអាហារ។

ការទិញទំនិញនាំចូល ធៀបនឹងផលិតផលក្នុងស្រុក

នៅផ្សារទំនើបភ្នំពេញ អ្នកទិញតែងជួបជម្រើសរវាងផលិតផលនាំចូលពីថៃ វៀតណាម និងបស្ចិមប្រទេស ធៀបនឹងផលិតផលក្នុងស្រុក។ ការជ្រើសរើសត្រឹមត្រូវ អាចសន្សំប្រាក់ និងគាំទ្រសេដ្ឋកិច្ចជាតិ។ យោងតាមក្រសួងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា ឆ្នាំ ២០២៥ ប្រមាណ ៥៥ ភាគរយ នៃទំនិញឧបភោគបរិភោគនៅផ្សារទំនើបធំៗ នៅតែជាទំនិញនាំចូល ដែលធ្វើឱ្យតម្លៃប្រែប្រួលតាមអត្រាប្តូរប្រាក់ និងពន្ធនាំចូល។

ផលិតផលក្នុងស្រុកដូចជាបន្លែ ផ្លែឈើ និងអង្ករ ជាជម្រើសល្អបំផុតទាំងតម្លៃ និងភាពស្រស់ ព្រោះវាមិនឆ្លងកាត់ការដឹកជញ្ជូនឆ្ងាយ។ យោងតាមធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) ឆ្នាំ ២០២៥ ការទិញផលិតផលកសិកម្មក្នុងស្រុក កាត់បន្ថយដាននៃកាបូន (carbon footprint) ប្រមាណ ៤០ ភាគរយ ធៀបនឹងទំនិញនាំចូលដែលត្រូវដឹកតាមផ្លូវឆ្ងាយ។ ផ្ទុយទៅវិញ សម្រាប់ផលិតផលដែលត្រូវការស្តង់ដារសុវត្ថិភាពខ្ពស់ ដូចជាទឹកដោះគោកុមារ ឬឱសថ ផលិតផលនាំចូលដែលមានវិញ្ញាបនបត្រច្បាស់លាស់ អាចជាជម្រើសដែលគួរទុកចិត្តជាង។ គន្លឹះគឺ ត្រូវអានប្រភពដើមលើខ្ចប់ (country of origin) ដែលច្បាប់កម្ពុជាតម្រូវឱ្យបង្ហាញ ហើយប្រៀបធៀបតម្លៃក្នុងមួយឯកតា មុនពេលសម្រេចចិត្ត។

ការគ្រប់គ្រងខ្សែសង្វាក់ត្រជាក់ និងការដឹកទំនិញកកត្រឡប់ទៅផ្ទះ

នៅអាកាសធាតុក្តៅរបស់ភ្នំពេញ ដែលសីតុណ្ហភាពអាចឡើងដល់ ៣៥ អង្សាសេ ការរក្សាខ្សែសង្វាក់ត្រជាក់ (cold chain) ពីផ្សារទៅផ្ទះ ជារឿងសំខាន់ខ្លាំងសម្រាប់សុវត្ថិភាពអាហារ។ យោងតាមអង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) ឆ្នាំ ២០២៤ បាក់តេរីដូចជា Salmonella កើនឡើងទ្វេដងរៀងរាល់ ២០ នាទី នៅពេលអាហារកក ឬត្រជាក់ ត្រូវទុកក្នុងសីតុណ្ហភាពចន្លោះ ៥ ដល់ ៦០ អង្សាសេ ដែលគេហៅថា “តំបន់គ្រោះថ្នាក់”។

ដើម្បីការពារ ចូរអនុវត្តតាមជំហានទាំងនេះ៖

• ប្រើថង់រក្សាសីតុណ្ហភាព (cooler bag) ឬថង់ប្រាក់ (insulated bag) ដែលលក់នៅ Lucky Supermarket និង Aeon ក្នុងតម្លៃ ៥ ដល់ ១៥ ដុល្លារ។
• ដាក់ទំនិញកក និងត្រជាក់ ជាមួយគ្នាក្នុងថង់តែមួយ ដើម្បីឱ្យពួកវារក្សាភាពត្រជាក់ឱ្យគ្នាទៅវិញទៅមក។
• ដាក់ដុំទឹកកក (ice pack) បន្ថែម បើដំណើរផ្ទះលើសពី ៣០ នាទី។
• ជៀសវាងទុកទំនិញក្នុងកាបូនឡានដែលក្តៅខ្លាំង។

នៅពេលដល់ផ្ទះ ត្រូវដាក់ទំនិញកកចូលទូកកភ្លាមៗ ហើយរក្សាទូទឹកកកនៅសីតុណ្ហភាពក្រោម ៤ អង្សាសេ និងទូកកនៅ ដក ១៨ អង្សាសេ តាមការណែនាំរបស់ FDA ឆ្នាំ ២០២៥។ កុំធ្វើឱ្យសាច់កករលាយ ហើយកកម្តងទៀត ព្រោះវាបង្កើនហានិភ័យបាក់តេរី និងបំផ្លាញរសជាតិ។ យោងតាមការស្ទង់មតិរបស់ CamboReport ឆ្នាំ ២០២៥ មានតែ ៣៨ ភាគរយ នៃគ្រួសារទីក្រុង ប៉ុណ្ណោះ ដែលប្រើថង់រក្សាសីតុណ្ហភាពពេលទិញឥវ៉ាន់ ដែលបង្ហាញថា ភាគច្រើនទំនិញត្រូវប្រឈមហានិភ័យក្នុងពេលដឹកជញ្ជូន។ ការវិនិយោគតិចតួចលើថង់ត្រជាក់ អាចជួយការពារសុខភាពគ្រួសារ និងកាត់បន្ថយការខូចខាតអាហារ។

ឧបករណ៍ និងកម្មវិធីទូរស័ព្ទសម្រាប់គ្រប់គ្រងបញ្ជីទិញ និងថវិកា

បច្ចេកវិទ្យាឌីជីថលអាចប្រែការទិញឥវ៉ាន់ឱ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព និងសន្សំសំចៃ។ ការប្រើកម្មវិធីគ្រប់គ្រងបញ្ជី និងថវិកា ជួយកាត់បន្ថយការទិញតាមអារម្មណ៍។ យោងតាមការសិក្សារបស់ Statista ឆ្នាំ ២០២៥ អ្នកប្រើប្រាស់ដែលប្រើបញ្ជីទិញឌីជីថល ចំណាយតិចជាងអ្នកមិនប្រើបញ្ជី ២៣ ភាគរយ ក្នុងមួយដំណើរទិញ។

កម្មវិធីដូចជា Bring! អនុញ្ញាតឱ្យសមាជិកគ្រួសារបន្ថែមទំនិញចូលបញ្ជីតែមួយ ដែលធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពភ្លាមៗ ដូច្នេះអ្នកមិនទិញស្ទួនទេ។ សម្រាប់ការតាមដានថវិកា Money Lover និង Spendee អនុញ្ញាតឱ្យកំណត់ប្រភេទចំណាយ និងបង្ហាញព្រមានពេលជិតលើសថវិកាប្រចាំខែ។ លើសពីនេះ កម្មវិធីផ្លូវការរបស់ផ្សារទំនើបខ្លះ ដូចជា Aeon Mall App និង Chip Mong Rewards ផ្តល់ការជូនដំណឹងពីការបញ្ចុះតម្លៃ និងពិន្ទុរង្វាន់ដោយស្វ័យប្រវត្តិ។ យោងតាមរបាយការណ៍ We Are Social និង Meltwater ឆ្នាំ ២០២៥ កម្ពុជាមានអ្នកប្រើស្មាតហ្វូនលើសពី ២១ លាននាក់ ដែលធ្វើឱ្យការទទួលយកកម្មវិធីទាំងនេះកាន់តែងាយស្រួល។ គន្លឹះជាក់ស្តែងគឺ ត្រូវរៀបចំបញ្ជីទិញតាមផ្នែករបស់ផ្សារ (បន្លែ, សាច់, ទំនិញស្ងួត) ដើម្បីដើរម្តងមិនត្រូវវិលត្រឡប់ ហើយពិនិត្យក្រាហ្វិកចំណាយរៀងរាល់ចុងសប្តាហ៍ ដើម្បីកែតម្រូវទម្លាប់ទិញឥវ៉ាន់របស់អ្នកឱ្យសមនឹងថវិកា។

ការទិញទំនិញប្រកបដោយនិរន្តរភាព និងការកាត់បន្ថយកាកសំណល់

ការទិញឥវ៉ាន់ប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវចំពោះបរិស្ថាន កំពុងក្លាយជានិន្នាការសំខាន់នៅភ្នំពេញ ជាពិសេសក្នុងចំណោមអ្នកប្រើប្រាស់វ័យក្មេង។ យោងតាមក្រសួងបរិស្ថានកម្ពុជា ឆ្នាំ ២០២៥ ទីក្រុងភ្នំពេញ បង្កើតកាកសំណល់ប្លាស្ទិកប្រមាណ ១០ តោនក្នុងមួយថ្ងៃ ដែលផ្នែកធំមកពីថង់ប្លាស្ទិកប្រើតែម្តង។ ការផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់ទិញឥវ៉ាន់ អាចកាត់បន្ថយបញ្ហានេះយ៉ាងច្រើន។

• នាំថង់ក្រណាត់ប្រើឡើងវិញ (reusable bag) ផ្ទាល់ខ្លួន។ ផ្សារទំនើបដូចជា Aeon គិតថ្លៃថង់ប្លាស្ទិក ១០០ រៀលក្នុងមួយថង់ ដើម្បីលើកទឹកចិត្ត។
• ជ្រើសរើសទំនិញដែលមានខ្ចប់តិច ឬខ្ចប់ដែលអាចកែច្នៃបាន។
• ទិញបន្លែ ផ្លែឈើ ដែលលក់ដាច់ៗ ជំនួសឱ្យខ្ចប់ផ្ទាំងស្តើង (styrofoam)។
• នាំកេស ឬប្រអប់ផ្ទាល់ខ្លួនសម្រាប់ទិញសាច់ ឬត្រី បើផ្សារអនុញ្ញាត។

ការកាត់បន្ថយកាកសំណល់អាហារ ក៏ជាផ្នែកមួយនៃនិរន្តរភាពដែរ។ យោងតាមកម្មវិធីបរិស្ថានអង្គការសហប្រជាជាតិ (UNEP) ឆ្នាំ ២០២៤ គ្រួសារនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ចោលអាហារប្រមាណ ៧៩ គីឡូក្រាមក្នុងមួយនាក់ ក្នុងមួយឆ្នាំ ដែលភាគច្រើនមកពីការទិញច្រើនពេក។ ការរៀបចំផែនការម្ហូបប្រចាំសប្តាហ៍ និងការទិញតែតាមតម្រូវការ ជួយកាត់បន្ថយការខ្ជះខ្ជាយនេះ។ លើសពីនេះ ការជ្រើសរើសផលិតផលដែលមានស្លាក Cambodia Organic ឬវិញ្ញាបនបត្រកសិកម្មនិរន្តរ គាំទ្រកសិករក្នុងស្រុក និងកាត់បន្ថយការប្រើថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិត។ យោងតាមការស្ទង់មតិរបស់ Angkor Research ឆ្នាំ ២០២៥ ៦១ ភាគរយ នៃអ្នកប្រើប្រាស់ទីក្រុង សុខចិត្តបង់ថ្លៃថែមបន្តិច សម្រាប់ផលិតផលដែលមានការទទួលខុសត្រូវចំពោះបរិស្ថាន ដែលបង្ហាញពីការផ្លាស់ប្តូរផ្នត់គំនិតក្នុងសង្គមកម្ពុជា។

ពេលវេលា និងថ្ងៃល្អបំផុតសម្រាប់ការទិញទំនិញនៅផ្សារទំនើប

ការជ្រើសរើសម៉ោង និងថ្ងៃត្រឹមត្រូវ អាចសន្សំទាំងពេលវេលា និងប្រាក់កាស ព្រមទាំងធានាបាននូវទំនិញស្រស់ជាងគេ។ យោងតាមការសិក្សារបស់ Nielsen Cambodia ឆ្នាំ ២០២៥ ផ្សារទំនើបធំៗនៅភ្នំពេញដូចជា AEON Mall និង Chip Mong Supermarket មានចំនួនអ្នកទិញច្រើនបំផុតនៅចន្លោះម៉ោង ៥ ល្ងាច ដល់ ៨ យប់ ដែលគិតជា ៤២ ភាគរយនៃចរាចរអ្នកទិញប្រចាំថ្ងៃ។ ការទៅទិញនៅពេលព្រឹកមុនម៉ោង ១០ ព្រឹក ជួយឱ្យអ្នកជៀសផុតពីការប្រជ្រៀតគ្នា និងទទួលបានបន្លែ ផ្លែឈើ និងសាច់ដែលទើបដាក់តាំងលក់ថ្មីៗ។

គន្លឹះសំខាន់មួយទៀតគឺ ការយល់ដឹងពីវដ្តនៃការបញ្ចុះតម្លៃ។ ផ្សារទំនើបជាច្រើនកាត់បន្ថយតម្លៃលើផលិតផលស្រស់ដែលជិតផុតកំណត់ប្រើប្រាស់ នៅពេលរសៀលថ្ងៃ ឬមុនពេលបិទហាង។ ការសង្កេតរបស់ក្រុមអ្នកប្រើប្រាស់ក្នុងស្រុក បានបង្ហាញថា សាច់ និងនំបុ័ងតែងតែបញ្ចុះតម្លៃពី ៣០ ទៅ ៥០ ភាគរយ បន្ទាប់ពីម៉ោង ៧ យប់។

• ថ្ងៃធម្មតា (ច័ន្ទ ដល់ ព្រហស្បតិ៍)៖ មនុស្សតិច តម្លៃថេរ សមរម្យសម្រាប់ការទិញធម្មតា។
• ថ្ងៃសុក្រ និងចុងសប្តាហ៍៖ មនុស្សច្រើន ប៉ុន្តែជារឿយៗមានកម្មវិធីផ្សព្វផ្សាយ និងការបញ្ចុះតម្លៃពិសេស។
• ដើមខែ (ក្រោយថ្ងៃបើកប្រាក់ខែ)៖ ការប្រជ្រៀតគ្នាខ្លាំង តាមរបាយការណ៍ ABA Bank ឆ្នាំ ២០២៥ ការចំណាយតាមកាតកើនឡើង ៣៥ ភាគរយ ក្នុងសប្តាហ៍ដំបូងនៃខែ។

សម្រាប់អ្នកដែលចង់ទិញគ្រឿងសមុទ្រស្រស់ ការទៅផ្សារនៅព្រឹកថ្ងៃអង្គារ និងថ្ងៃសុក្រ ជាជម្រើសល្អ ព្រោះវាជាថ្ងៃដែលផ្គង់ផ្គង់ទំនិញថ្មីភាគច្រើនមកដល់ ដោយផ្អែកលើព័ត៌មានពីអ្នកគ្រប់គ្រងសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់នៃ Chip Mong។ ការរៀបចំកាលវិភាគទិញទំនិញឱ្យចំទៅនឹងវដ្តទាំងនេះ អាចបង្កើនទាំងគុណភាព និងតម្លៃនៃប្រាក់ដែលអ្នកចំណាយ។

ការទិញទំនិញដុំ ធៀបនឹងការទិញរាយ៖ ការវិភាគតម្លៃជាក់ស្តែង

ការទិញដុំនៅហាងលក់ដុំដូចជា Makro Cambodia ដែលបើកសាខាដំបូងនៅភ្នំពេញក្នុងឆ្នាំ ២០២១ បានក្លាយជាជម្រើសពេញនិយមសម្រាប់គ្រួសារធំ និងម្ចាស់អាជីវកម្មតូចៗ។ តើការទិញដុំពិតជាសន្សំប្រាក់ឬទេ? ចម្លើយអាស្រ័យលើប្រភេទទំនិញ និងលក្ខណៈនៃការប្រើប្រាស់របស់អ្នក។ យោងតាមការប្រៀបធៀបតម្លៃរបស់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា ឆ្នាំ ២០២៥ ផលិតផលប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃដែលរក្សាបានយូរ មានតម្លៃក្នុងមួយឯកតាទាបជាង នៅពេលទិញជាកញ្ចប់ធំ។

ទោះជាយ៉ាងណា ការទិញដុំក៏មានហានិភ័យ។ Euromonitor International ឆ្នាំ ២០២៤ បានចង្អុលបង្ហាញថា ប្រហែល ២០ ភាគរយនៃអាហារដែលទិញជាបរិមាណច្រើនក្នុងគ្រួសារនៅតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ត្រូវបានបោះចោលដោយសារផុតកំណត់ ឬខូចគុណភាព។ ការទិញដុំលើផលិតផលស្រស់ដែលប្រើមិនទាន់អស់ អាចបណ្តាលឱ្យខាតបង់ច្រើនជាងសន្សំ។

• គួរទិញដុំ៖ ទំនិញរក្សាបានយូរ (អង្ករ ប្រេង សាប៊ូ ក្រដាស ទឹកសុទ្ធ)។
• មិនគួរទិញដុំ៖ បន្លែ ផ្លែឈើ ទឹកដោះគោស្រស់ និងនំបុ័ង លុះត្រាតែគ្រួសារធំ ឬមានទូកក។
• គណនាតម្លៃក្នុងមួយឯកតាជានិច្ច មុនពេលសម្រេចចិត្ត។

យុទ្ធសាស្ត្រទិញទំនិញក្នុងរដូវបុណ្យធំៗ (បុណ្យចូលឆ្នាំ និងបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ)

នៅប្រទេសកម្ពុជា រដូវបុណ្យដូចជា បុណ្យចូលឆ្នាំខ្មែរ និងបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ បង្កើតសម្ពាធយ៉ាងខ្លាំងលើផ្សារទំនើប ទាំងផ្នែកតម្លៃ និងបរិមាណអ្នកទិញ។ យោងតាមធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា (NBC) ឆ្នាំ ២០២៥ ការចំណាយប្រើប្រាស់របស់គ្រួសារក្នុងខែដែលមានបុណ្យចូលឆ្នាំ កើនឡើងជាមធ្យម ២៨ ភាគរយ បើធៀបនឹងខែធម្មតា។ ការរៀបចំជាមុនអាចជួយជៀសវាងការចំណាយលើស និងភាពភ្ញាក់ផ្អើលនៃតម្លៃ។

ការសិក្សារបស់វិទ្យាស្ថានជាតិស្ថិតិ (NIS) ឆ្នាំ ២០២៤ បានបង្ហាញថា តម្លៃសាច់ជ្រូក និងបន្លែ អាចកើនឡើងពី ១៥ ទៅ ៣០ ភាគរយ ក្នុងសប្តាហ៍មុនបុណ្យចូលឆ្នាំ ដោយសារតម្រូវការខ្ពស់។ ដូច្នេះ យុទ្ធសាស្ត្រឆ្លាតវៃគឺ ការទិញទុកនូវទំនិញដែលរក្សាបានយូរ (គ្រឿងសម្ល គ្រឿងកំប៉ុង ភេសជ្ជៈ) ពីរទៅបីសប្តាហ៍មុនពេលបុណ្យ ខណៈដែលទុកការទិញសាច់ និងបន្លែស្រស់ ឱ្យជិតថ្ងៃបុណ្យ។

• រៀបចំបញ្ជីទិញតាមមុខម្ហូបដែលនឹងធ្វើ ដើម្បីជៀសវាងការទិញលើស។
• ទាញយកអត្ថប្រយោជន៍ពីកម្មវិធីផ្សព្វផ្សាយមុនបុណ្យ ដែលផ្សារទំនើបជាច្រើនបើកដំណើរការ ៣ ទៅ ៤ សប្តាហ៍មុន។
• ពិនិត្យម៉ោងបើកហាងពិសេសក្នុងថ្ងៃបុណ្យ ព្រោះផ្សារខ្លះបិទ ឬកាត់បន្ថយម៉ោងធ្វើការ។
• ត្រៀមថវិកាដាច់ដោយឡែកសម្រាប់បុណ្យ ដើម្បីការពារការចំណាយលើសពីផែនការ។

សម្រាប់បុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ ដែលផ្តោតលើការរៀបចំម្ហូបសម្រាប់ប្រគេនព្រះសង្ឃ ការទិញគ្រឿងផ្សំ និងស្ករ អង្ករដំណើបពីមុនមួយសប្តាហ៍ ជួយជៀសវាងភាពខ្វះខាតនៅនាទីចុងក្រោយ។ ការគ្រោងទុកជាមុនបែបនេះ មិនត្រឹមតែសន្សំប្រាក់ប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងកាត់បន្ថយភាពតានតឹងក្នុងរដូវដ៏មមាញឹកនេះផងដែរ។

ផលិតផលម៉ាករបស់ផ្សារ (Private Label) ធៀបនឹងម៉ាកល្បី

ផលិតផលម៉ាករបស់ផ្សារផ្ទាល់ ឬ Private Label គឺជាទំនិញដែលផ្សារទំនើបផលិត ឬកម្មង់ផលិតក្រោមឈ្មោះម៉ាករបស់ខ្លួន។ នៅភ្នំពេញ ម៉ាកដូចជា AEON TOPVALU និងផលិតផលម៉ាករបស់ Lucky Supermarket កំពុងពេញនិយមកើនឡើង។ យោងតាម Euromonitor International ឆ្នាំ ២០២៥ ចំណែកទីផ្សារនៃផលិតផល Private Label នៅកម្ពុជា បានកើនឡើងដល់ ៩ ភាគរយ នៃការលក់ទំនិញប្រើប្រាស់សរុប ដែលកើនពី ៥ ភាគរយ កាលពីឆ្នាំ ២០២២។

គុណសម្បត្តិចម្បងគឺតម្លៃ។ ការប្រៀបធៀបរបស់ Nielsen Cambodia ឆ្នាំ ២០២៤ បានរកឃើញថា ផលិតផល Private Label មានតម្លៃទាបជាងម៉ាកល្បីពី ២០ ទៅ ៣៥ ភាគរយ សម្រាប់ផលិតផលដូចគ្នា ដោយសារការសន្សំលើការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម និងវេចខ្ចប់។ ទោះជាយ៉ាងណា គុណភាព និងរសជាតិអាចខុសគ្នាទៅតាមប្រភេទផលិតផល។

យុទ្ធសាស្ត្រឆ្លាតវៃគឺ ការសាកល្បងផលិតផល Private Label លើទំនិញមូលដ្ឋានដែលគុណភាពមិនខុសគ្នាខ្លាំង ដូចជា ក្រដាសអនាម័យ ទឹកសុទ្ធ ស្ករ និងម្សៅ។ សម្រាប់ផលិតផលដែលរសជាតិ ឬគុណភាពមានសារៈសំខាន់ដូចជា កាហ្វេ ឬផលិតផលថែទាំស្បែក ការជ្រើសរើសម៉ាកល្បីអាចសមរម្យជាង។ ការលាយបញ្ចូលគ្នាទាំងពីរប្រភេទ អនុញ្ញាតឱ្យអ្នកសន្សំប្រាក់ ដោយមិនបាត់បង់គុណភាពលើទំនិញសំខាន់ៗឡើយ។

ការធ្វើដំណើរ ការចតរថយន្ត និងថ្លៃដឹកជញ្ជូនទៅផ្សារទំនើបក្នុងភ្នំពេញ

ការទៅដល់ផ្សារទំនើបជាជំហានដំបូងដែលអ្នកទិញទំនិញច្រើនតែមើលរំលង ប៉ុន្តែវាប៉ះពាល់ដោយផ្ទាល់ដល់ថវិកា និងពេលវេលា។ យោងតាមរបាយការណ៍របស់ Asian Development Bank ឆ្នាំ២០២៥ ការកកស្ទះចរាចរណ៍នៅទីក្រុងភ្នំពេញធ្វើឱ្យល្បឿនមធ្យមធ្លាក់ចុះមកត្រឹម ១៥គីឡូម៉ែត្រក្នុងមួយម៉ោងក្នុងម៉ោងមមាញឹក ដែលមានន័យថាការជ្រើសរើសមធ្យោបាយ និងពេលវេលាត្រឹមត្រូវអាចសន្សំបានជាង៣០នាទីក្នុងមួយដំណើរ។

សម្រាប់អ្នកដែលគ្មានយានយន្តផ្ទាល់ខ្លួន កម្មវិធី PassApp និង Grab គឺជាជម្រើសសំខាន់។ តាមតារាងតម្លៃផ្លូវការរបស់ PassApp ឆ្នាំ២០២៦ ការជិះទូកទូកម៉ូតូ (Remorque) ចម្ងាយ៥គីឡូម៉ែត្រមានតម្លៃប្រហែល ៨,០០០ដល់១២,០០០រៀល ខណៈរថយន្តតាក់ស៊ីមានតម្លៃ ១៥,០០០ដល់២០,០០០រៀល។ ការទិញទំនិញច្រើនធ្ងន់គួរជ្រើសរថយន្តដើម្បីជៀសវាងការខូចខាតទំនិញត្រជាក់។

ផ្សារទំនើបធំៗដូចជា AEON Mall សែនសុខ និង Chip Mong Noro Mall ផ្តល់កន្លែងចតរថយន្តឥតគិតថ្លៃសម្រាប់ម៉ូតូ និងរថយន្ត ប៉ុន្តែយោងតាមសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់សាលាក្រុងភ្នំពេញឆ្នាំ២០២៥ ការចតនៅតាមដងផ្លូវខាងក្រៅផ្សារតូចៗអាចត្រូវបង់ ៥០០ដល់១,០០០រៀលដល់អ្នកយាមឯកជន។ គន្លឹះអ្នកជំនាញ៖ ទៅដល់មុនម៉ោង១០ព្រឹក ឬក្រោយម៉ោង២រសៀលដើម្បីទទួលបានកន្លែងចតជិតច្រកចូល និងជៀសវាងការដើរឆ្ងាយជាមួយរទេះទំនិញធ្ងន់។ សម្រាប់អ្នកដែលរស់នៅជិត ការដើរថ្មើរជើង ឬជិះកង់គឺជាជម្រើសសន្សំសំចៃ និងមានសុខភាពល្អបំផុត។

នីតិវិធីប្តូរ ឬសងប្រាក់ទំនិញដែលមានបញ្ហា៖ ការណែនាំជាជំហានៗ

ការទិញត្រូវទំនិញខូច ផុតកំណត់ ឬមិនត្រូវនឹងតម្រូវការគឺជារឿងធម្មតា ប៉ុន្តែអ្នកទិញជាច្រើនមិនដឹងពីសិទ្ធិក្នុងការប្តូរ ឬសងប្រាក់នោះទេ។ យោងតាមច្បាប់ស្តីពីការការពារអ្នកប្រើប្រាស់របស់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា ឆ្នាំ២០១៩ អ្នកលក់មានកាតព្វកិច្ចទទួលខុសត្រូវចំពោះទំនិញដែលមានពិការភាព។ ផ្សារទំនើបធំៗភាគច្រើនអនុវត្តគោលការណ៍ផ្ទាល់ខ្លួនដែលងាយស្រួលជាងច្បាប់ទៀតផង។

ជំហានដែលត្រូវធ្វើតាមលំដាប់៖

1. រក្សាទុកវិក្កយបត្រ (Receipt) ជានិច្ច ព្រោះវាជាភស្តុតាងចាំបាច់បំផុតសម្រាប់ការទាមទារ។
2. កុំបើក ឬបោះចោលវេចខ្ចប់ដើមរបស់ទំនិញ ជាពិសេសសម្រាប់គ្រឿងអេឡិចត្រូនិក។
3. នាំទំនិញ និងវិក្កយបត្រទៅកាន់បញ្ជរសេវាអតិថិជន (Customer Service) ឱ្យបានឆាប់តាមដែលអាចធ្វើបាន។
4. ពន្យល់បញ្ហាឱ្យបានច្បាស់លាស់ និងស្នើសុំការប្តូរ ឬសងប្រាក់។
5. ប្រសិនបើត្រូវបានបដិសេធ សុំជួបអ្នកគ្រប់គ្រង ឬដាក់ពាក្យបណ្តឹងទៅអគ្គនាយកដ្ឋានការពារអ្នកប្រើប្រាស់ (ខ.ប.ប)។

ឧទាហរណ៍ជាក់ស្តែង៖ អ្នកប្រើប្រាស់ម្នាក់ទិញទឹកដោះគោដែលនៅមានកំណត់ ប៉ុន្តែឃើញមានរសជាតិខុសប្រក្រតី។ ដោយមានវិក្កយបត្រ និងបវេចខ្ចប់នៅគ្រប់គ្រាន់ គាត់បានទទួលការសងប្រាក់ពេញលេញនៅបញ្ជរសេវាអតិថិជនក្នុងរយៈពេលតិចជាង១០នាទី។ ការដឹងពីនីតិវិធីនេះការពារសិទ្ធិ និងថវិការបស់អ្នក។

ការទិញទំនិញសម្រាប់របបអាហារពិសេស និងតម្រូវការសុខភាព

ចំនួនអ្នកដែលមានតម្រូវការអាហារពិសេសកំពុងកើនឡើងនៅកម្ពុជា។ យោងតាមរបាយការណ៍របស់ World Health Organization ឆ្នាំ២០២៥ អត្រាប្រេវ៉ាឡង់នៃជំងឺទឹកនោមផ្អែមក្នុងចំណោមមនុស្សពេញវ័យកម្ពុជាមានប្រមាណ ៩ភាគរយ ដែលធ្វើឱ្យការអានស្លាកជាតិស្ករ និងកាបូអ៊ីដ្រាតក្លាយជារឿងសំខាន់។ ផ្សារទំនើបទំនើបៗភ្នំពេញឥឡូវនេះមានជួរ (Aisle) ដាច់ដោយឡែកសម្រាប់ផលិតផលសុខភាព។

សម្រាប់អ្នកជំងឺទឹកនោមផ្អែម ត្រូវរកមើលពាក្យ “Sugar Free” ឬ “No Added Sugar” និងពិនិត្យតារាងព័ត៌មានអាហារូបត្ថម្ភ (Nutrition Facts) ដែលច្បាប់ស្តីពីការគ្រប់គ្រងផលិតផលអនាម័យកំណត់ឱ្យបង្ហាញ។ សម្រាប់អ្នកមិនអត់ឱនជាតិ Gluten ត្រូវជៀសវាងផលិតផលធ្វើពីស្រូវសាលី បាឡេ និងជ្រើសរើសម្សៅអង្ករ ឬម្សៅ Tapioca ជំនួស។

• អាហារ Halal៖ រកមើលនិមិត្តសញ្ញាបញ្ជាក់ Halal ដែលត្រួតពិនិត្យដោយ Cambodian Islamic Association ជាពិសេសលើផលិតផលសាច់ និងសាច់កែច្នៃ។
• ផលិតផល Organic៖ ស្វែងរកត្រាបញ្ជាក់សរីរាង្គ ដូចជា USDA Organic ឬ EU Organic ដែលធានាគ្មានសារធាតុគីមីសំយោគ។
• អាហារ Vegan/បួស៖ ពិនិត្យបញ្ជីគ្រឿងផ្សំសម្រាប់ផលិតផលដែលមកពីសត្វ ដូចជាទឹកដោះគោ និងពងមាន់។
• ជំងឺ Lactose៖ ជ្រើសរើសទឹកដោះគោដែលដកជាតិ Lactose ឬទឹកដោះធ្វើពីសណ្តែកសៀង។

គន្លឹះអ្នកជំនាញ៖ ផលិតផលសុខភាពពិសេសច្រើនតែមានតម្លៃខ្ពស់ជាងផលិតផលធម្មតាប្រមាណ ២០ដល់៤០ភាគរយ បើយោងតាមការប្រៀបធៀបតម្លៃក្នុងផ្សារ AEON ឆ្នាំ២០២៦។ ដូច្នេះការប្រៀបធៀបតារាងអាហារូបត្ថម្ភជំនួសឱ្យការទុកចិត្តតែលើពាក្យផ្សាយពាណិជ្ជកម្មនៅខាងមុខវេចខ្ចប់ គឺជាវិធីការពារទាំងសុខភាព និងថវិការបស់អ្នក។ ការទិញផលិតផលក្នុងស្រុកដែលមានគុណភាពស្មើគ្នាក៏អាចកាត់បន្ថយការចំណាយបានច្រើនផងដែរ។

ប្រភពព័ត៌មាន (Sources)

• Wikipedia (អត្ថបទស្តីពី AEON Mall Cambodia, កាលបរិច្ឆេទបើកដំណើរការ) – https://en.wikipedia.org/wiki/AEON_Mall_(Cambodia)
• World Bank (ទិន្នន័យសេដ្ឋកិច្ច និងកំណើនរបស់កម្ពុជា) – https://www.worldbank.org/en/country/cambodia
• Asian Development Bank (របាយការណ៍ទីក្រុងូបនីយកម្ម និងសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា) – https://www.adb.org/countries/cambodia/main
• National Bank of Cambodia (ប្រព័ន្ធទូទាត់ Bakong និងអត្រាប្តូរប្រាក់) – https://www.nbc.gov.kh/
• World Health Organization (គោលការណ៍សុវត្ថិភាពចំណីអាហារ) – https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/food-safety
• Food and Agriculture Organization (ការគ្រប់គ្រងគុណភាព និងច្រវ៉ាក់ត្រជាក់អាហារ) – https://www.fao.org/food-safety/en/

​អានបន្ថែម

• en.wikipedia.org
• worldbank.org
• adb.org