សេចក្តីសង្ខេប
✓ពិនិត្យដោយ Meas Sophal អាជ្ញាធរជ...
តារាងមាតិកា
អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា (APSARA) បានប្រកាសនៅថ្ងៃទី ៤ កញ្ញា ២០២៦ ថា ខ្លួននឹងដំឡើងកៅអីជាង ២០០ គ្រឿង នៅទូទាំងតំបន់បុរាណដ្ឋានអង្គរ ខេត្តសៀមរាប ដើម្បីកាត់បន្ថយការហ៊ុំព័រទៀន ការពារប្រាសាទពីការខូចខាត និងបង្កើនផាសុកភាពដល់ភ្ញៀវទស្សនា — ដោយគម្រោងនេះកើតឡើងក្នុងពេលដែលចំនួនភ្ញៀវបរទេសធ្លាក់ចុះ ២៩ ភាគរយ ក្នុង ៨ ខែដំបូងឆ្នាំ ២០២៦ ធៀបនឹងឆ្នាំកន្លងទៅ។
អ្វីដែលអាប់សារ៉ាប្រកាស
យោងតាម Open Development Cambodia ដែលបានចងក្រងការរាយការណ៍ពីភ្នំពេញប៉ុស្ដិ៍ អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា «មានផែនការដំឡើងកៅអីជាងពីររយគ្រឿងនៅទូទាំងតំបន់បុរាណដ្ឋានអង្គរ ដើម្បីកាត់បន្ថយការហ៊ុំព័រទៀននៅខាងក្នុងប្រាសាទ និងកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់សក្ដានុពលដែលអាចបណ្ដាលឱ្យខូចប្រាសាទ»។ ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈបានបញ្ជាក់ការប្រកាសនេះនៅលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយផ្លូវការ កាលពីថ្ងៃទី ៤ កញ្ញា ២០២៦។
គម្រោងនេះក៏ជាផ្នែកមួយនៃយុទ្ធសាស្ត្រទូលំទូលាយ ដើម្បីបញ្ឈប់ការអង្គុយរបស់ភ្ញៀវលើផ្ទាំងថ្ម ជណ្ដើរ និងផ្នែកផ្សេងៗនៃប្រាសាទ ដែលបានបង្ករការខូចខាតផ្ទៃថ្មមួយចំនួន ជាពិសេសក្នុងរយៈពេលដែលទីកន្លែងមានភ្ញៀវចូលច្រើន។
ព័ត៌មានលំអិតអំពីគម្រោង
ទីតាំងច្បាស់លាស់សម្រាប់ការដំឡើងកៅអីទាំងនោះ រួមមាន ផ្លូវដើរជុំវិញប្រាសាទអង្គរវត្ត ប្រាសាទបាយ័ន ប្រាសាទតាព្រហ្ម និងតំបន់ប្រាសាទសំខាន់ៗផ្សេងទៀតនៅក្នុងអង្គរធំ — ដែលជាចំណុចដែលមានភ្ញៀវចូលច្រើនជាងគេ។ ការដំឡើងកៅអីនឹងផ្ដល់ជម្រើសសម្រាប់ការសម្រាកបន្ទាន់ ដោយមិនចាំបាច់ចូលទៅស្ទាប់ ឬអង្គុយលើផ្ទាំងថ្មប្រាសាទ ដែលមានអាយុរាប់ពាន់ឆ្នាំ។
ស្ថានភាពទេសចរណ៍អង្គរ ២០២៦
ការប្រកាសរបស់អាប់សារ៉ាកើតឡើងក្នុងបរិបទដ៏លំបាកមួយ។ យោងតាម ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មានស៊ីនហ្វ័រ ភ្ញៀវបរទេសសរុប ៤៧៤,៩៩៣ នាក់ បានចូលទស្សនាតំបន់អង្គរក្នុងដំណាច់ខែ ៨ ឆ្នាំ ២០២៦ — ធ្លាក់ ២៩ ភាគរយ ធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាឆ្នាំ ២០២៥ ហើយចំណូលសំបុត្របានឈានដល់ ២២.៥៤ លានដុល្លារ។
| សូចនាករ | ជន.-សីហ. ២០២៦ | ការប្រែប្រួល |
|---|---|---|
| ភ្ញៀវបរទេសសរុប | ៤៧៤,៩៩៣ នាក់ | ▼ ២៩% |
| ចំណូលសំបុត្រ | ២២.៥៤ លានដុល្លារ | ▼ ២៩% |
| កៅអីដែលត្រូវដំឡើង | ជាង ២០០ គ្រឿង | ថ្មី (កញ្ញា ២០២៦) |
ហេតុអ្វីបានជាសំខាន់ — ការការពារមរតកវប្បធម៌
ប្រាសាទអង្គរ ដែលជា បុរាណដ្ឋានមរតកពិភពលោក UNESCO ត្រូវបានប្រឈមនឹងការខូចខាតពីការកើនឡើងនៃចរន្តភ្ញៀវ ក្នុងអំឡុងពេលច្រើនឆ្នាំកន្លងទៅ។ ការអង្គុយរបស់ភ្ញៀវលើជណ្ដើរ ឬផ្ទាំងថ្ម ក៏ដូចជាការចាប់ ឬស្ទាប់ ផ្នែករចនាសម្ព័ន្ធ — ជះឥទ្ធិពលអវិជ្ជមានយ៉ាងច្បាស់ទៅលើតម្លៃប្រវត្តិសាស្ត្រ និងស្ថាបត្យកម្ម។ ការដំឡើងកៅអីប្រើប្រាស់ជំនួស ជំរុញឱ្យអ្នកទស្សនាដើរជុំ ឬសម្រាកក្រៅតំបន់ដ៏ងាយប៉ះពាល់ — ដោយរក្សារប្រាសាទ ខណៈបង្កើនបទពិសោធន៍ទស្សនាឱ្យកាន់តែប្រសើរ។
យើងបានរាយការណ៍ពីសំណើផ្សេងៗជាច្រើនដែលមានគោលបំណងស្ដារទេសចរណ៍ — ចាប់ពី ការផ្ដោតទៅលើការផលិតភាពយន្ត រហូតដល់ ការរំលេចបទពិសោធន៍ទេសចរណ៍វប្បធម៌ខេត្តសៀមរាប។
ប្រតិកម្មពីអ្នកពាក់ព័ន្ធ
នាពេលនេះ អាជ្ញាធរអប្សរាមិនទាន់ចេញផ្សាយពាក្យសម្ដីលើសពីការប្រកាសផ្លូវការ ក៏ដោយ ការផ្ដួចផ្ដើមនេះបង្ហាញអំពីការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់ចំពោះការរក្សាប្រាសាទ។ អ្នកជំនាញប្រវត្តិបុរណវិទ្យា និងអ្នកការពារបរិស្ថាន បានស្នើតាំងពីយូរណាស់មកហើយ ឱ្យបន្ថែមហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ដូចជាកៅអី ធ្មប់ ឬចង្ហាន់ ដើម្បីបញ្ចៀសការប្រើប្រាសាទជា «គ្រឿងសម្ភារៈ» ទស្សនា។
ចំណុចដែលត្រូវតាមដានបន្ត
អាប់សារ៉ាមិនទាន់ប្រកាសផ្លូវការអំពីកាលវិភាគ ការចំណាយ ឬក្រុមហ៊ុនផ្គត់ផ្គង់ ដែលទទួលខុសត្រូវចំពោះការដំឡើងកៅអីទាំង ២០០+ គ្រឿងនោះ។ ចំណុចសំខាន់ដែលត្រូវតាមដានក្នុងខែបន្ទាប់ មានដូចជា៖
- ការផ្ដើមដំឡើងជាផ្លូវការ និងទីតាំងជាក់លាក់
- ការប្រែប្រួលចំនួនភ្ញៀវ ក្រោយការចុះតម្លៃ ៥០% នៅសៀមរាប ដែលក្រសួងទេសចរណ៍បានប្រកាស
- ស្ថានភាព UNESCO ចំពោះការអភិរក្សអង្គរ ២០២៦
- ការកើនឡើង ឬថយចុះចំនួនភ្ញៀវក្នុងខែកញ្ញា-តុលា ២០២៦
នៅខណៈដែលតំបន់អង្គរបន្តស្ថិតក្នុងសម្ពាធទ្វេ — ការថយចុះចំនួនភ្ញៀវ និងការការពារមរតក — គម្រោងកៅអីនេះជាសញ្ញាជាក់ស្ដែងថា អាជ្ញាធរគ្រប់គ្រងកំពុងវិនិយោគទៅលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ដែលមានគំនូសសមមូល ទាំងជាកំណែទម្រង់ការការពារប្រាសាទ ទាំងជាការលើកដំកើងទេសចរណ៍ ក្នុងពេលដំណាលគ្នា។
អត្ថបទពាក់ព័ន្ធ
- Khmer AI tools ការប្រើប្រាស់ AI ក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ ២០២៦
- ក្រសួងមហាផ្ទៃស៊ើបអង្កេតករណីជនបរទេសត្រូវពិន័យចរាចរណ៍មុនថ្ងៃ ១ កញ្ញា ២០២៦
- ថ្លៃ internet នៅកម្ពុជា ប្រៀបធៀប ២០២៦: Mobile Data, Fiber និង ISP
